مجموعه مقالات صدری زاده / Sadrizadeh Papers

هر کس به فکر تغییر جهان است. اما هیچ کس به فکر تغییر خویش نیست. . . لئو تولستوی

نظم و بی نظمی

نظم و بی نظمی




((نظم چيزي است ايستا و بدون حيات، بايد نظم شكافته شود تا ابتكار، خلاقيت و نوآوري فرصت بروز و ظهور پيدا كند. در نظم مطلق ابتكار، خلاقيت و نوآوري جايي براي ظهور ندارد.))

"شوماخر"



جهان همواره صحنه تقابل بين نظم و بي نظمي است. نظم مطلق وجود خارجي ندارد همانگونه كه بي نظمي كامل نيز وجود ندارد. براي تعريف نظم و بي نظمي مي توان از معني لغتي هر كدام براي تعريف ديگري استفاده كرد. نظم هنگامي است كه بي نظمي وجود نداشته باشد و در نتيجه بي نظمي فقدان نظم است. حركت مولكولها در هوا با بي نظمي انجام مي شود اين بي نظمي در مايعات كمتر است و در جامدات كمتر از مايعات. پس آنطور كه ديده مي شود جامدات از نظم بيشتري برخوردار هستند وبه نسبت مايعات و گازها از ثبات بيشتري نيز برخوردارند پس مي توان گفت كه نظم ثبات است. نظم پايداري، قانونمندي، ايستايي و تحكم است در حالي كه با در نظر گرفتن مثال مايعات و گازها بي نظمي نشانه حركت، تغيير، تحول و ناپايداري است(۱). اين مسئله تنها خاص مواد و يا جوامع بشري نيست. در كهكشانها، منظومه ها و كرات آسماني نيز به همين صورت است. مي گويند كهكشانها، منظومه ها و كرات آسماني در اثر يك انفجار عظيم در ۱۴ميليارد سال پيش بوجود آمده اند. منظومه شمسي حدود 5/4 ميليارد سال عمر دارد و مي گويند خورشيد تا 5/2 ميليارد سال ديگر مي سوزد و تمام مي شود. خورشيد در مركز منظومه شمسي است. پس نظم حاكم بر منظومه شمسي نيز ظاهري است.
در خيلي از كشورها تا به حال انقلاب رخ داده است. از جمله مي توان به روسيه، مكزيك، اسپانيا، فرانسه و ايران اشاره كرد. به عنوان مثال در ايران قبل از سال ۱۳۵۷يك نوع نظم برقرار بوده كه توسط اكثريت مردم آن نظم شكافته شد. در اثر اعتصاب، اعتراض، راهپيمايي، شورش و ... نظام شاهنشاهي از بين رفت و جامعه براي مدتي در حالت بي نظمي بوده است. اما پس از انقلاب شكوهمند اسلامي به رهبري امام خميني (ره) نظام اسلامي برقرار شد. يعني باز هم نظم، اما اين نظم با آنچه در گذشته بود تفاوت دارد. با وجود استقرار نظام اسلامي دانشجويان پيرو خط امام در همان اوايل انقلاب سفارت آمريكا (لانه جاسوسي) را تسخير كردند و از طرف امام خميني (ره) به انقلاب دوم تعبير شد. اين عمل نيز نوعي برهم زدن نظم حاكم تلقي مي شود.اما به نظر مي رسد اين كار براي تداوم نظام اسلامي ضرورت داشته است.
در كشور شوروي سابق در سال ۱۹۱۷انقلابي رخ داد و نظم آهنين آن تا سال ۱۹۸۹بر جمهوريهاي شوروي سابق حاكم بود، اما اين كشور نتوانست خود را با جهان پيرامون خود هماهنگ سازد و در سال ۱۹۹۰دچار فروپاشي شد.
پوسته زمين كه به ظاهر سنگي و ساكن است دائم در حال مردن و زنده شدن است. در مرز بين صفحات تكتونيكي پوسته به درون مواد مذاب فرو مي رود و در گرده ماهي وسط اقيانوس اطلس و جزاير هاوايي و آتشفشانها و ... زايش رخ مي دهد.
مطالعه تاريخچه ابداعات، اختراعات و كشفيات نشان مي دهد كه پيشرفتهاي بشري مرهون زحمات كساني است كه خود را از قيد و بند نظم كهنه زمان خود رهانيدند و بر خلاف جريان آب شنا كردند. اما كسي كه بر خلاف جريان آب شنا كند بايد ريسك كند و تاوان آن را بپردازد همانطور كه گاليله در مقابل عقايد خرافي كليسا در زمان خود ايستاد. انيشتين، اديسون، فارابي، رازي و ... فراتر از زمان خود مي انديشيدند.
دو وسيله نقليه كه حركت ندارند معمولا" خطري آنها را تهديد نمي كند. تصادف معمولا" براي خودروهاي در حال حركت پيش مي آيد، اما نمي توان به خاطر ترس از تصادف رانندگي را كنار گذاشت. همچنين هرچه سرعت وسيله نقليه افزايش مي يابد احتمال وقوع تصادف نيز افزايش مي يابد. مديران شركتهايي كه استراتژي دفاعي دارند (حفظ سهم خود در بازار) امكان دارد همان امكانات فعلي را نيز از دست بدهند زيرا رقبا بيكار ننشسته اند. خيلي از شركتها استراتژي تهاجمي دارند، بنابر اين بازار كار و سرمايه دائم در تغيير و تحول است. جديدترين شيوه اي كه در حال گسترش است استراتژي واكنش سريع است. به عنوان مثال كارخانجات خودرو سازي به گونه اي طراحي مي شوند كه بتوانند به تقاضاي بازار واكنش سريع نشان دهند و در كمتر از 6 ماه خط توليد محصولات خود را تغيير دهند و مطابق با خواست مشتري توليد روانه بازار نمايند.
در نهايت بايد گفت طرز فكري كه ما را به جايي رسانده است كه اكنون هستيم ما را به جايي نخواهد رساند كه انتظارش را داريم. نظم موجود بايد شكافته شود تا ابتكار و خلاقيت و نو آوري فرصت بروز و ظهور پيدا كند. استفاده از استراتژي تهاجمي (گسترش و تنوع محصول و دست يافتن به بازارهاي جديد) و يا واكنش سريع نيازمند استفاده از قوه ابتكار، خلاقيت و نو آوري كاركنان مي باشد. بديهي است افراد مبتكر، خلاق و نوآور بايد تشويق شوند تا انگيزه كار و تلاش در كاركنان تقويت شود.


۱) اين تعريف تنها با ذكر مثالها قابل توصيف است.

+   سید فتح الله صدری زاده ; ۱٠:۱۱ ‎ق.ظ ; چهارشنبه ٢٠ آذر ۱۳۸۱
    نظر شما ()  
 

design by macromediax ; Powered by PersianBlog.ir